عصر کرد - تابناک / استان مرکزی به عنوان یکی از قطب‌های اصلی صنایع سنگین و مادر در کشور شناخته می‌شود؛ اما سهم اراک از درآمدهای کلان این واحدهای صنعتی و بهره‌مندی از منافع اقتصادی آن‌ها، نامتوازن است؛ اتفاقی که باعث شده این شهر در سایه سار بی‌تدبیری‌ها قرار بگیرد.
شهر اراک مرکز استان مرکزی، به‌دلیل موقعیت جغرافیایی استراتژیک، در مرکز شاهراه‌های ترانزیتی کشور قرار دارند؛ با این حال، نگاهی به شاخص‌های اقتصادی نشان می‌دهد که این منطقه از سهم واقعی خود در درآمدزایی صنایع مادر و توسعه صنعت توریسم محروم مانده است.
ترانزیت ملی؛ ظرفیتی که به اقتصاد محلی گره نخورده است
اراک به عنوان نقطه تلاقی کریدورهای شمال به جنوب و شرق به غرب کشور، روزانه حجم بالایی از جابجایی بار و مسافر را میزبانی می‌کند. این موقعیت ممتاز ترانزیتی، پتانسیل بالایی برای ایجاد مراکز لجستیکی، توسعه خدمات بین‌راهی و رونق تجارت منطقه‌ای فراهم کرده است.
با این وجود، به دلیل ضعف در زیرساخت‌های لجستیک شهری و عدم تدوین استراتژی‌های جامع حمل‌ونقل، این مزیت جغرافیایی ارزش افزوده پایداری برای اقتصاد محلی ایجاد نکرده است و اراک عمدتاً نقش یک معبر عبوری را ایفا می‌کند تا یک مقصد اقتصادیِ منتفع از ترانزیت.
کم‌رونقی گردشگری صنعتی و سهم ناچیز از درآمدهای ملی
از سوی دیگر، استان مرکزی به عنوان یکی از قطب‌های اصلی صنایع سنگین و مادر در کشور شناخته می‌شود؛ اما سهم اراک از درآمدهای کلان این واحدهای صنعتی و بهره‌مندی از منافع اقتصادی آن‌ها، نامتوازن است، اتفاقی که باعث شده این شهر در سایه سار بی‌تدبیری‌ها قرار بگیرد.
در کنار این موضوع، حوزه «گردشگری صنعتی» (Industrial Tourism) که می‌تواند به عنوان یک منبع درآمد پایدار و ابزار معرفی دستاوردهای تکنولوژیک عمل کند، عملاً در هاله‌ای از بی‌توجهی قرار دارد. با وجود استقرار کارخانجات بزرگ صنعتی، زیرساخت‌های لازم برای بازدیدهای تخصصی، جذب گردشگران علمی و معرفی هویت صنعتی اراک ایجاد نشده است.
رُکود توریسم تاریخی و فرهنگی
این کم‌توجهی تنها محدود به بخش صنعت نیست؛ بلکه توریسم فرهنگی و تاریخی، از جمله بازار تاریخی اراک نیز با چالش‌های جدی مواجه است. عدم تخصیص اعتبارات متناسب برای مرمت اصولی، ضعف در برندینگ شهری و کمبود امکانات اقامتی و رفاهی استاندارد باعث شده است که این جاذبه‌ها نتوانند سهم قابل توجهی از بازار گردشگری کشور را به خود اختصاص دهند.
این رکود در شرایطی رخ می‌دهد که ظرفیت‌های معماری و اقتصادی این بافت‌ها قابلیت بالایی برای جذب گردشگر دارند.
ضرورت بازنگری در مدیریت کلان اقتصادی و شهری
کارشناسان بر این باورند که شکوفایی پتانسیل‌های اراک در گروی یک تحول مدیریتی است. تبدیل معبر ترانزیتی به یک هاب اقتصادی فعال، فعال‌سازی ظرفیت‌های گردشگری صنعتی و ایجاد هم‌افزایی میان صنایع بزرگ و مدیریت شهری، گام‌های اساسی برای خروج اقتصاد اراک از رکود فعلی و کسب سهم واقعی از درآمدهای ملی است.